Fehmi Koru: Türkiye bir müddetdir birtakım temel dış siyaset mevzularında değişik bir çizgi izlemeye başladı, kulvar değişikliği yaşanıyor

taklaci09

Global Mod
Global Mod
Fehmi Koru*

Artık şaşırma hissimizi bütünüyle kaybetmiş durumdayız.

Kendi hesabıma ben öyleyim. Evvelce beklemediğim gelişmeler meydana geldiğinde ben de herkes üzere şaşkınlık yaşıyordum; şimdilerde dünyayı yerinden oynatacak bir olay burnumun ucunda cereyan etse bile, yalnızca kaşımı kaldırmakla yetinirim sanıyorum.

Son olay dış siyaset ile hukukun kesiştiği noktada yaşanıyor.

Dört yıl evvel, vatandaşı olduğu devletin İstanbul’daki başkonsolosluğuna bir evrak almak için giden memleketler arası bir gazeteci, kendisiyle ilgili yasadışı infaz sonucunı uygulamak üzere oraya özel olarak gönderilmiş bir tim tarafınca katledildi.

Gazeteci Cemal Kaşıkçı’yı infaz edenler cesedini de oracıkta kesimlere ayırıp yanlarına aldılar ve geldikleri uçakla ülkelerine döndüler.

Suudi Arabistan’a…

Türkiye kendi topraklarında meydana gelen bu menfur olayın faillerini yargılamak üzere Suudi Arabistan’dan istedi, kendileri yargılayacaklarını söyleyerek onları vermediler. Türkiye’deki yargılama devam ederken Suudi Arabistan’daki mahkemeden kararlar çıktı. Lakin orada görülen dava ve verilen kararlar kimseyi tatmin etmedi.

En son ABD’nin kıymetli bir gazetesinde –Washington Post’ta- köşe yazdığı için Cemal Kaşıkçı’nın katledilmesiyle Amerika da yakından ilgilenmekteydi. Devrin lideri Donald Trump, Suudi Arabistan’ın gerçek hakimi Veliaht prens Muhammed bin Salman (MbS) ile kurduğu yakınlık yüzünden olayın üstünü örtmek istese de, CIA, infaz buyruğunun en üst seviye yetkili tarafınca verildiği detayını da içeren kapsamlı bir rapor yayınladı.

Birleşmiş Milletler de mevzuyu özel bir temsilci aracılığıyla incelettirdi; onun vardığı sonuç da farklı olmadı: İnfaz timini İstanbul’a gönderen de tim üyeleriyle birlikte yargılanmalıydı…

‘Tim üyeleri’ Suud devletinin güvenlik sistemi içerisinden isimlerdi ve birtakımı direkt MbS ile bağlıydı.

Hususun memleketler arası alanda kazandığı ilgide infaz edilen kişinin bir gazeteci olmasının da tesiri var. Memleketler arası medya ve basın kuruluşları mevzuyu en ince detaylarına kadar irdelediler. Türkiye istihbarat örgütlerinin titiz çalışmaları yerli medyadan memleketler arası medyaya aktarılarak dünya kamuoyunun mevzudan haberdar olması sağlandı.

MİT’in başkonsolosluktaki infazı başından sonuna kadar kayda aldığı anlaşıldı.

Yayınlar ve mevzunun ülkemiz tarafınca en üst seviye ilgiyle daima taze tutulması Türkiye’ye ekseriyetle olumsuz bakan memleketler arası medyanın hal değiştirmesine yol açtı. Ülkemiz, dünya çapında nefretle karşılanan Cemal Kaşıkçı olayına verdiği kıymet yardımıyla sıradan prestij kazandı.

Bütün bunlar dört yıl evvel oldu. Bu dört yıl boyunca, olay gazete ve mecmualarda binlerce haber ve değerlendirmeye mevzu yapıldığı üzere, ünlü televizyoncu ve belgeselciler suçluları ekrandan da ilan etmekten geri durmadılar.

Her haber, kıymetlendirme ve belgeselde Türkiye hususa samimi yaklaşımı sebebiyle övüldü.

Az buz övgü de değil, ülkemiz her yayında göklere çıkarıldı.

İki gündür durum değişti.

Evvel yargılamayı sürdüren İstanbul’daki mahkemenin cumhuriyet savcısının, evrakın kendilerine devredilmesini talep eden Suudi Arabistan başsavcılığının isteğine uyulması yolunda mütalaa verdiği, mahkeme heyetinin de mütalaaya uyulmasına dair müsaade için mevzuyu Adalet bakanlığına intikal ettirdiği öğrenildi.

Sanıklar Suud vatandaşı olmaları ve haklarında alınan kırmızı bültenle aranma ve yakalanma buyruklarının uygulanmasında karşılaşılan zorluklar sebebi öne sürülerek bu yola başvurulmuş.

Adalet bakanı bir yandan ‘‘Konuyu inceliyoruz’’ derken öbür yandan da evrakın Suudi Arabistan’a gönderileceğini söylemekte…

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan önümüzdeki günlerde Riyad’ı ziyaret edecek; gelişimin bu ziyaret öncesine denk gelmesini mevzuyu işleyen kimilerinin şaşırtan bulduğunu fark ettim.

Ben hiç şaşırmadım.

Türkiye bir müddetdir son senelera damgasını vuran birtakım temel dış siyaset mevzularında değişik bir çizgi izlemeye başladı. Kulvar değişikliği yaşanıyor.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) için kullanılan şiddetli lisanın yerini dostluk ve muhabbet lisanı aldı; o ülkenin 15 Temmuz hain darbe teşebbüsüyle ilintisi tezi gündemden kalktı. BAE veliahtı Ankara’ya geldi, Cumhurbaşkanı Erdoğan da Abu Dabi’ye gitti.

Mavi Marmara ve Davos’ta yaşanan ‘‘One Minute’’ restleşmesi daha sonrasında güzelce aykırı düşülen İsrail’in ülkemizin ‘beka’ değerlendirmesi içerisinde yer verilen ‘Mavi vatan’ projesine karşı Mısır, BAE ve Yunanistan ile oluşturduğu karşı cephe ilgileri yeterlice bozmuştu.

İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog ülkemize davet edildi ve o ülkeyle de yeni bir periyot açıldığı ilan edildi.

Yunanistan Başbakanı Kriyakos Mitsotakis de geçtiğimiz günlerde Ankara’daydı ve Külliye’de ağırlandı.

Bunlar yaşanırken şaşıranlar bile bir-iki daha sonraki adımın Suudi Arabistan ve Mısır’la yakınlaşma olacağını anlamışlardır.

ötürüsıyla Riyad’ı ziyaret de, onun öncesinde Cemal Kaşıkçı belgesinin Suudi Arabistan’a havale edilmesi de beklenen gelişmeler içinde sayılabilir.

Mısır’da askeri darbeyle iktidara gelen Abdülfettah el-Sisi’nin direnişi de kesinlikle kırılacak ve Kahire ile de münasebetler ısıtılacaktır.

Sıra Suriye’ye ve Beşşar Esad ile yakınlaşmaya kadar varır mı?

Varabilir, niye olmasın?

Değişiklikler yüzünden başı dönenler var; baş dönmesinin niçini yeni kulvara biraz sert girilmesi…

Olacak o kadar.

Şaşırmayalım.
 
Üst